Okładka nowego numeru

ISSN: 2300-1690

Władza Sądzenia – logo

In current issue

  • Ilustracja trzech splecionych postaci o długich włosach, otoczonych roślinnymi pędami i białymi liśćmi. Postać u góry unosi ręce za głowę, a jej zielone włosy rozchodzą się niczym gałęzie. Postać na pierwszym planie unosi dłoń, druga spogląda zza jej ramienia. Różowe, zielone i pomarańczowe sylwetki przenikają się na tle czarnych plam i koralowej faktury.

    Wprowadzenie. Między dyskursem a doświadczeniem: osoby queer w Polsce

    Aleksandra Sobańska, Krystyna Dzwonkowska-Godula

    Problematyka queerowości pozostaje obszarem intensywnych przemian, sporów i negocjacji, w których splatają się doświadczenia jednostkowe, procesy konstruowania tożsamości, przemiany języka oraz szersze przeobrażenia społeczne i polityczne. Osoby LGBTQ+ funkcjonują zarazem w wielu, nie zawsze ze sobą zgodnych, porządkach znaczeń: są przedmiotem publicznych debat i politycznych sporów, uczestniczą w procesach wytwarzania własnych narracji i form samoorganizacji, a jednocześnie doświadczają queerowości w codziennych relacjach, biografiach i praktykach. Queerowość nie jawi się zatem jako …

    Pobierz PDF ↓

  • Wielobarwny rysunek grupy osób spoglądających w stronę widza. Na pierwszym planie krótkowłosy mężczyzna unosi zaciśnięte pięści, a za nim stoi mężczyzna w czerwonym stroju. Pozostałe postacie mają wzorzyste ubrania, biżuterię i geometryczne zdobienia twarzy. Nad grupą znajdują się kamery monitoringu, a tło tworzą niebieska przestrzeń i duże, nakrapiane koła.

    The Epistemic Role of the Court in Cases Involving LGBT Individuals in Poland: Between Law, Stigmatization, and Moral Panic

    Oktawia Braniewicz-Zaorska, Martyna Krogulec-Łęska

    This article offers a sociological analysis of selected court cases concerning LGBT persons in Poland, treating them not merely as legal disputes but as particularly revealing manifestations of broader cultural, symbolic, and epistemic conflicts in contemporary society. The starting point is the assumption that in cases involving refusal of services, anti-LGBT campaigns, local-government resolutions targeting so-called “LGBT ideology,” and symbolic forms of protest against discrimination, courts do not simply apply legal norms in a technical manner. In order to issue a ruling, they must first …

    Pobierz PDF ↓

  • Ilustracja trzech jasnowłosych postaci wśród bujnej roślinności. Dwie postacie po prawej unoszą ręce i spoglądają w górę, a trzecia pochyla się do przodu, z twarzą zwróconą w lewo. Ich ciała oplatają zielone pędy i liście. Na pierwszym planie rosną różowe i pomarańczowe kwiaty, a po lewej, nad wodą, białe kwiaty na długich łodygach. W tle jasne niebo ze złocistymi smugami.

    Strategie kreowania wizerunku podejmowane przez osoby niebinarne

    Karolina Sobik

    Artykuł skupia się na grupie mniejszościowej, jaką są osoby niebinarne. Na podstawie własnych badań, które zostały przeprowadzone na potrzeby pracy licencjackiej i dotyczyły podejmowanych przez osoby niebinarne praktyk cielesnych, osoba autorska opisuje strategie konstruowania przez nie wizerunku. Uzyskane wyniki sytuuje w polu socjologii płci i ciała. Ramy ich interpretacji stanowią idee Ervinga Goffmana, dotyczące tworzenia osobistej fasady oraz samej płci, jak również pojęcie „nie-ciała” Judith Butler. Dane zostały przeanalizowane za pomocą narzędzi zapożyczonych z metodologii teorii …

    Pobierz PDF ↓

  • Rysunek dwóch nagich mężczyzn obejmujących się i całujących. Jeden ujmuje dłonią twarz drugiego. Ich ciała otacza wieniec zielonych liści na fioletowym tle. Wokół centralnej sceny znajdują się duże białe lilie z pomarańczowymi pręcikami oraz geometryczne pola barwne, ujęte w szerokie jasnożółte obramowanie.

    Dewiacja strukturalna a neuroróżnorodność. Przekraczanie paradygmatu patologii w socjologii dewiacji

    Wiktoria Świat

    Artykuł podejmuje krytyczną analizę ewolucji pojęcia dewiacji w naukach społecznych, postulując przejście od normocentrycznego paradygmatu patologii ku modelowi dewiacji strukturalnej. Rekonstruując klasyczne koncepcje É. Durkheima, F. Znanieckiego (kategoria nadnormalności) oraz polskich badaczy dewiacji (J. Kwaśniewski, A. Siemaszko, A. Kojder), wykazano relacyjny i potencjalnie prorozwojowy charakter odstępstwa od normy. W oparciu o teorię etykietowania, foucaultowską analizę władzy-wiedzy oraz społeczny model niepełnosprawności, w tekście zdemaskowano mechanizmy dyscyplinujące instytucji …

    Pobierz PDF ↓

  • Rysunek cienką, ciemną linią na kremowym tle przedstawia dwie nagie postacie stojące naprzeciw siebie, trzymające się za ręce i patrzące na siebie. Jedna ma długie włosy, druga krótkie. Wokół nich i na tle ich ciał wiją się liczne faliste linie przypominające strumienie lub wstęgi.

    Konstruowanie „swoich” i „obcych” w rosyjskim dyskursie homofobicznym

    Zuzanna Ziętek

    Niniejszy tekst koncentruje się na zbadaniu, w jaki sposób zjawisko homofobii jest wykorzystywane w Rosji jako narzędzie polityczne. Artykuł powstał na podstawie przeprowadzonej wcześniej jakościowej, krytycznie zorientowanej analizy dyskursu, wykorzystującej wybrane kategorie HAD (traktowane jako kategorie uwrażliwiające). Jest on formą skondensowanego podsumowania wyników tej analizy. Omówienie wyników badania zostało dokładnie opisane na podstawie trzech wybranych materiałów badawczych. Wypowiedzi analizowane w ramach badania pochodzą z różnych momentów rozwoju rosyjskiej polityki …

    Pobierz PDF ↓

  • Rysunek trzech osób stojących blisko siebie, wykonany w odcieniach różu i pomarańczu. Osoba pośrodku ma długie, falujące włosy z grzywką i pochyla głowę w stronę osoby po lewej. Za nimi stoi osoba o krótkich włosach. Wszystkie spoglądają w stronę widza. Tło wypełniają wijące się, barwne linie, które przenikają także przez sylwetki.

    Wywiad z Alicją i Jolantą Sienkiewicz-Prochowicz

    Aleksandra Sobańska

    Dzień dobry. Spotykamy się dziś w związku z tworzeniem nowego, tematycznego numeru czasopisma „Władza Sądzenia” wydawanego przy Instytucie Socjologii Uniwersytetu Łódzkiego, numeru zatytułowanego „Między Dyskursem a Doświadczeniem Osoby Queer w Polsce”. Ja nazywam się Aleksandra Sobańska i reprezentuję Instytut Socjologii Uniwersytetu Łódzkiego. Mam przyjemność gościć dziś pierwsze zalegalizowane małżeństwo, czy też żeństwo, dwóch kobiet w Polsce, czyli Alicję Sienkiewicz-Prochowicz oraz Jolantę Sienkiewicz-Prochowicz. A w zasadzie dziewczyny goszczą mnie, ponieważ spotykamy się w Lublinie. …

    Pobierz PDF ↓

  • Wolność, konieczność i balansowanie między nimi. Analiza przypadku pewnego dłużnika

    Dominik Wieczorek

    Artykuł prezentuje studium przypadku osoby zadłużonej – Leszka, prawie pięćdziesięcioletniego mężczyzny, dorastającego w czasach transformacji ustrojowej, aktualnie posiadającego duże zobowiązania wobec banków. W badaniu wykorzystano technikę autobiograficznego wywiadu narracyjnego. Zgromadzony materiał został poddany analizie według zasad interpretacyjnej analizy fenomenologicznej. W efekcie wyłoniono ogólne znaczenia, jakie narrator przypisuje swoim doświadczeniom. Wyróżniono przestrzenie: wolności (gdzie narrator odczuwał sens, mógł realizować swoje aspiracje) i konieczności (gdzie …

    Pobierz PDF ↓

  • Tomasz Bąk

    Wiersze

    Tomasz Bąk

    (ur. 1991) – kolektyw schizofreniczny, autor ośmiu książek z wierszami, jednoaktówki Katedra (2019) i zbioru paraesejów Fiszki (2023). Laureat Wrocławskiej Nagrody Poetyckiej Silesius w kategorii debiut za tom Kanada (WBPiCAK, 2011), Poznańskiej Nagrody Literackiej – Stypendium im. Stanisława Barańczaka za tom Utylizacja. Pęta miast (WBPiCAK, 2018), Nagrody Literackiej Gdynia za poemat Bailout (WBPiCAK, 2019) i Nagrody Miasta Stołecznego Warszawy za tom O, tu jestem (WBPiCAK, 2021). Ostatnio wydał grę paragrafową wierszem pt. qq (Wydawnictwo Biblioteki Wielkopolskiej, 2026). Mieszka w …

    Pobierz PDF ↓

Fotoesej: Galeria zdjęć

Emilia Chmielewska

absolwentka filozofii na Uniwersytecie Szczecińskim oraz Fotografii i Multimediów na Akademii Sztuk Pięknych im. Władysława Strzemińskiego w Łodzi. Interesuje się literaturą, filozofią, sztuką współczesną i fotografią. Łatwo osiąga stan flow robiąc zdjęcia. Lubi zażywać ruchu i przyklejać naklejki.

Pobierz PDF ↓

  • Na zdjęciu widać dwie pozujące drag queens na tle platformy samochodu ciężarowego o masie do 3,5 tony. Platforma jest przystrojona w baner w kolorach tzw. Progress Pride Flag (progresywnej flagi dumy), uwzględniającej kolory tęczy, flagi transpłciowej i interpłciowej oraz kolor czarny i brązowy jako wyraz solidarności z niebiałymi osobami queer. Na banerze widnieje napis „Pride”.
  • Na zdjęciu widać dwie osoby trzymające tekturowe transparenty. Na pierwszym widnieje napis „KAŻDY MOŻE BYĆ RAZEM”, natomiast drugi jest częściowo niewidoczny – prawdopodobnie widnieje na nim napis „WIELKA TĘCZOWA POLSKA”. W tle widać flagę biseksualną w kolorach różowym, fioletowym i niebieskim.
  • Na zdjęciu, na tle innych uczestników, stoi osoba z tekturowym transparentem z napisem: „LESBIJSKI ZABLOKOWAŁY ŁÓDŹ. CENTRUM SPARALIŻOWANE. MOTORNICZY BIJE BRAWO. GEJE TAŃCZĄ POLONEZA”. Slogan nawiązuje do tytułu artykułu Piotra Żytnickiego opublikowanego w „Gazecie Wyborczej”: „Kobiety zablokowały Poznań. Centrum sparaliżowane. Motornicza bije brawo, geje tańczą poloneza”, opisującego protest w ramach Strajku Kobiet w Poznaniu 26 października 2020 roku.
  • Na zdjęciu stoją dwie uśmiechające się do obiektywu osoby, prawdopodobnie w wieku około 60 i 70 lat. Mają ze sobą tęczową flagę i parasolkę oraz tęczowy szalik, plecak i wianki. W tle widać kamienice na Starym Rynku w Łodzi.
  • Na zdjęciu, podczas przemówień rozpoczynających wydarzenie Łódzkiego Marszu Równości, widać trzy skandujące osoby. Dwie z nich trzymają megafony, a dwie mają uniesione w górę pięści w geście „no pasaran”. W tle widać Park Staromiejski w Łodzi oraz osobę w kamizelce wolontariackiej Stowarzyszenia Fabryka Równości. Osoby mają na sobie tęczowe elementy oraz emblematy nawiązujące m.in. do Strajku Kobiet, solidarności z Palestyną, kwestii klimatycznych oraz ruchów lewicowych i anarchistycznych.
  • Na pierwszym planie widać duży, wykonany na prześcieradle transparent z napisem „GDZIE SĄ TE ŚLUBY?”. Słowo „TE” jest podkreślone tęczową flagą. Na zdjęciu znajduje się wiele osób, a kilka z nich trzyma mniejsze, tekturowe transparenty. Na jednym z nich widnieje napis „SPRAWIEDLIWOŚCI I RÓWNEJ MIŁOŚCI”. Napisy na pozostałych transparentach nie są w pełni widoczne. W tle widać kamienice na Starym Rynku w Łodzi.
  • Na pierwszym planie widać dwie uśmiechnięte osoby. Jedna z nich trzyma mikrofon i przemawia w imieniu queerowej organizacji y2gay, zajmującej się organizacją queerowych wydarzeń rozrywkowych w Łodzi. Obok niej stoi organizator Łódzkiego Marszu Równości, przedstawiciel Stowarzyszenia Fabryka Równości. W tle widać osoby słuchające przemówienia, kamienicę oraz drzewa.
  • Na zdjęciu widać cztery osoby z kolektywu anarchistycznego, którego nazwa nie jest widoczna. Dwie z nich trzymają flagę Palestyny. Jedna, trzymając megafon, przemawia przez mikrofon. Czwarta osoba także trzyma megafon. Przemawiająca osoba ma ze sobą tęczową torbę. Osoba trzymająca flagę ma na sobie koszulkę z napisem „ANTI-FASCITS”. Kolektyw stoi na tle platformy samochodu ciężarowego o masie do 3,5 tony, przystrojonej w baner w kolorach progresywnej flagi dumy.
  • Na zdjęciu widać osoby w żółtych, odblaskowych kamizelkach z napisem „Fabryka Równości”. Stoją wśród innych uczestników wydarzenia. W tle widać kamienicę i drzewa.
  • Na zdjęciu widać profil maszerujących osób z tęczowymi flagami oraz flagą osób niebinarnych. Osoby znajdują się na trasie marszu, na Placu Wolności w Łodzi. W tle widoczne są kościół Zesłania Ducha Świętego, kamienica i drzewa.
  • Na zdjęciu widać osoby maszerujące ulicą, na tle kamienic i drzew. Mają przywiązane do szyi flagi, które układają się jak peleryny, oraz niosą mniejsze i większe flagi na kijkach. Widoczne są flagi poliseksualności, w kolorach różowym, zielonym i jasnoniebieskim, tęczowe, Progress Pride Flag, lesbijska, w odcieniach pomarańczowego, białego i różowego, transpłciowa, w kolorach jasnoniebieskim, różowym i białym, biseksualna, w kolorach różowym, fioletowym i niebieskim, oraz flaga Leather Pride, symbolizująca subkulturę skórzaną i BDSM.
  • Na zdjęciu widać maszerujące osoby niosące tęczowe flagi, flagi Polski, flagę transpłciową oraz flagę osób agender, w odcieniach zieleni, bieli, szarości i czerni. Jedna z osób unosi nad głową pluszowego misia. W tle widać kamienice i szyld restauracji „JOAYO K-FOOD”.
  • Na zdjęciu widać maszerujące osoby niosące tęczowe i flagę biseksualną. W centrum kadru kobieta w kolorowym wianku niesie tablicę z napisem „Przytul się do mamy” oraz logo organizacji „My, Rodzice”, zrzeszającej rodziców osób LGBTQ+. Obok niej uczestniczka trzyma dużą tęczową parasolkę. W tle widać tłum uczestników oraz zabudowę miejskiej ulicy.
  • Na zdjęciu widać maszerujące osoby. Na pierwszym planie stoją trzy wesoło skandujące lub śpiewające osoby. Trzymają podłużną Progress Pride Flag, a flagi Progress Pride, transpłciową i tęczową mają założone jak peleryny. W tle widać inne osoby wymachujące flagami różnych mniejszości LGBTQ+, a za nimi fragment kamienicy i Filharmonię Łódzką.
  • Na pierwszym planie widać drag queen tańczącą na platformie, czyli samochodzie ciężarowym o masie do 3,5 tony. Przed platformą kroczą osoby z flagami różnych mniejszości LGBTQ+. W tle widać kamienicę oraz Filharmonię Łódzką.
  • Na zdjęciu widać osobę tańczącą na platformie, czyli samochodzie ciężarowym o masie do 3,5 tony, i wymachującą flagą z nazwą queerowej organizacji y2gay. W tle widać dyskotekową kulę, tęczową flagę oraz budynek. Przed tańczącą osobą znajduje się również otwarta, tęczowa parasolka.
  • Na zdjęciu widać dwie osoby ubrane w cekinowe stroje. Jedna z nich ma fioletową marynarkę i niebieską czapkę marynarską kapitana. Druga ma różowy kombinezon i różowy kapelusz. Obie idą w tłumie innych uczestników marszu. W tle widać budynek, znak drogowy oraz flagę transpłciową.
  • Na zdjęciu widać osobę w żółtej, odblaskowej kamizelce z napisem „Fabryka Równości”, która podaje funkcjonariuszce policji naklejkę. Policjantka się uśmiecha. W tle widać platformę, czyli samochód ciężarowy o masie do 3,5 tony.
  • Na zdjęciu widać uśmiechającą się do obiektywu osobę w żółtej, odblaskowej kamizelce z napisem „Fabryka Równości”, trzymającą metalową puszkę. Obok niej stoi uśmiechnięta osoba z tęczową flagą. W tle widać drzewa i park.